Σπηλαιολογικές εξερευνήσεις στη Δράμα

Ο νομός της Δράμας αποτελείται κυρίως από μάρμαρα, γεγονός που βοηθάει στη δημιουργία σπηλαίων και καρστικών μορφών. Στον ιδιαίτερα ορεινό νομό ανήκει ο επιβλητικός όγκος του Φαλακρού, που δεσπόζει σχεδόν στο κέντρο του. Στα δυτικά τα όρη Μενοίκιο και Όρβηλος τον χωρίζουν από τις Σέρρες, ενώ στα ανατολικά ανήκει μέρος της οροσειράς της Ροδόπης (δάσος Ελατιάς και Φρακτού). Τέλος στη νοτιοανατολική πλευρά ανήκει και ένα μικρό κομμάτι από τα όρη Λεκάνης.

“γεωλογικός χάρτης”

Ο σύλλογος από την ίδρυσή του έχει καταγράψει 13 σπήλαια στο νομό της Δράμας. Έχουνε φωτογραφηθεί στο σύνολο τους, ενώ τα οχτώ τα έχει χαρτογραφήσει. Σχετικά με το είδος στην πλειοψηφία τους είναι βάραθρα (8), ενώ τα υπόλοιπα μοιράζονται στο υπόγειο ποτάμι του Αγγίτη, δύο οριζόντια, ένα μεταλλείο και μία βραχοσκεπή.

“πινακας σπηλαίων”

Θα ξεκινήσουμε με το εντυπωσιακό υπόγειο ποτάμι του Αγγίτη (Μααρά), το οποίο ο σύλλογος  επισκέφτηκε από το πρώτο έτος της ίδρυσής του, το 2010. Έκτοτε έχει θαυμάσει τον εντυπωσιακού μεγέθους αγωγό πολλές φορές, φτάνοντας μέχρι το σιφώνι στα 7800 μέτρα. Το σπήλαιο είναι τουριστικά αξιοποιημένο. Οι επισκέψεις πέραν της τουριστικής διαδρομής ξεκινάνε από ιούνιο και μετά, προκειμένου να είναι προσπελάσιμα τα σιφώνια στα 480, 2650 και 4200 μέτρα.

 

Σχετικά με τα βάραθρα, η Δράμα έχει μερικά από τα βαθύτερα της Μακεδονίας.  Στο Φαλακρό υπάρχει η διάσημη Χιονότρυπα, στο χιονοδρομικό κέντρο, στα 2100μ. Πρόκειται για βάραθρο με εντυπωσιακό άνοιγμα και βάθος 110 μέτρα με πάγο στο εσωτερικό του. Ο πάγος έχει ταπώσει το άνοιγμα του βαράθρου και έχει πάχος 50 μέτρων.. Έτσι μετά την κατάβαση των πρώτων 60 φωτεινών μέτρων, πατάμε το ανώτερο κομμάτι του πάγου. Κάπου ανάμεσα στο βράχο και τον πάγο υπάρχει συνέχεια, που η κατάβαση της μας βάζει στα ενδότερα της Χιονότρυπας, σε ένα εντυπωσιακό θάλαμο από άποψη διαστάσεων και διάκοσμου! Ο σύλλογος έχει χαρτογραφήσει το 2016 το βάραθρο.

Το βαθύτερο βάραθρο στο νομό είναι αυτό του “Χρήστου“, βάθους 130μ. Με εντυπωσιακό άνοιγμα, που έχει τη μορφή καταβόθρας, βρίσκεται στον ορεινό όγκο του Αγίου Παύλου, πάνω από το Οχυρό. Εξαιτίας της δύσκολης πρόσβασης και της απομακρυσμένης περιοχής το σπήλαιο μετράει μόλις δύο καταβάσεις. Μία έγινε το 1982 από Γάλλους που είχανε έρθει για αποστολή στον Αγγίτη και μάλιστα είχανε βρει πάγο στον πάτο. Η 2η κατάβαση και πρώτη από Έλληνες σπηλαιολόγους έγινε από τον Πρωτέα το 2016. Ο σύλλογος χαρτογράφησε και φωτογράφησε το εντυπωσιακό βάραθρο. Το χιόνι ωστόσο απουσίαζε. Το όνομα το δώσανε οι Γάλλοι από το άτομο που τους υπέδειξε την είσοδο.

Άλλα τρία βάραθρα βρίσκονται πάνω από την πόλη της Δράμας, στο ύψωμα του Κορύλοβου, ο οποίος μπορεί να θεωρηθεί και ως η νότια απόληξη του Φαλακρού. Το βαθύτερο από αυτά είναι το Μεγάλο Κορύλοβου. Μετά από μία κατάβαση 60 μέτρων, το σπήλαιο έχει άλλες 2 συνέχειες σε πιο σύνθετο και στενό περιβάλλον. Η μία φτάνει στα 108 μέτρα και η άλλη στα 98. Το επόμενο βάραθρο του Κορυλόβου είναι το Τετράστομο στα -25 μέτρα. Το σπήλαιο έχει τέσσερις εισόδους. Αποτελούσε σκουπιδότοπο και έπειτα από μία πολύ μεγάλη προσπάθεια το 2012 ο σύλλογος καθάρισε τον πάτο του βαράθρου, ανεβάζοντας με σπηλαιοδιασωστικές τεχνικές κάθε είδους σκουπίδια.. Έκτοτε το σπήλαιο είναι πεδίο εκπαίδευσης για νέους σπηλαιολόγους. Τέλος στην περιοχή υπάρχει και ένα ακόμα μικρό βάραθρο, το “Μικρό Κορύλοβου” με 10 μέτρα βάθος.

Μεγάλο Κορυλόβου

Τετράστομο

Ακόμα ένα βάραθρο, το Βαθύσπηλιο, βρίσκεται κοντά στα Κύργια Δράμας. Έχει βάθος 83 μέτρα και ο σύλλογος το χαρτογράφησε και φωτογράφησε αρχές του 2018 με τη σπηλαιολογική ομάδα της Καβάλας. Για την κατάβαση του θα χρειαστούν επτά αλλαγές. Αρκετό γουανό και απουσία διάκοσμου. Το σπήλαιο καταλήγει σε μία μεγάλη και κατηφορική διάκλαση.

Επίσης ανάμεσα στα χωριά Καλλίφυτος και Χωριστή υπάρχει άλλο ένα σπηλαιο-βάραθρο με την ονομασία “Του Κοριτσιού η Τρύπα“. Αν και έχει οριζόντια είσοδο μετά από κατηφορική πορεία το σπήλαιο παρουσιάζει τρεις καταβάσεις. Το συνολικό βάθος είναι στα 50 μέτρα περίπου, με τον περισσότερο διάκοσμο που αποτελείται από εντυπωσιακά κοράλια να βρίσκεται στο  τελευταίο κομμάτι. Στο σπήλαιο πραγματοποιήσανε κατάβαση μέλη του Πρωτέα και του ΣΧΟ Καβάλας το 2017. Στόχος η χαρτογράφηση του σπηλαίου.

 

Στα Κύργια υπάρχει και το βάραθρο του Περιστεριώνα με βάθος 39 μέτρα. Ο σύλλογος το έχει καταγράψει και χαρτογραφήσει το 2013.

 

Ο σύλλογος εξερεύνησε το 2017 το οριζόντιο σπήλαιο “Γκιούρ Ντερέ” στους πρόποδες του Μενοίκιου όρους, πάνω από τη Μικρόπολη. Αρκετά ενδιαφέρον σπήλαιο, που στα μισά μετατρέπεται σε ένα υπόγειο φαράγγι. Όμορφος διάκοσμος με ποικιλία σπηλαιοθεμάτων αλλά και πολλά σπασμένα..

 

Στα Πηγάδια Δράμας υπάρχει το ομώνυμο σπήλαιο-ορυχείο Πηγάδια. Η είσοδος γίνεται κάτω από το δρόμο και αν και έχει χαρτογραφηθεί τα μέλη συνάντησαν δυσκολίες στην αναπνοή. Πιθανό λόγω της κλειστής εισόδου δεν γίνεται καλός αερισμός εντος του σπηλαίου.

 

Στην Αγορά υπάρχει η Διάκλαση του Δρόμου. Είναι μικρό σπήλαιο μήκους 40 μέτρων. Παρουσιάζει μία στενή κατηφορική διάκλαση χωρίς ιδιαίτερο διάκοσμο.

Τέλος στο χωριό της Καλλιθέας υπάρχει η Γκουλιβίτσα. Πρόκειται για βραχοσκεπή όπου δίπλα της περνάει δρόμος. Έχει μεγάλο άνοιγμα και αρκετή βλάστηση στην αρχή. Κατηφορίζει απότομα και οδηγεί σε ένα θάλαμο με λιγότερο φως, όπου και σταματάει.

Στους μελλοντικούς στόχους του συλλόγου είναι αποστολές στο Φαλακρό και τον Όρβηλο, η εξερεύνηση περιοχών στο Νευροκόπι και στο Βώλακα-Γρανίτη, τα σπήλαια του Αγίου Μάρκου και Δράκου, οι ολοκληρώσεις των χαρτογραφήσεων.

 

Απολογισμός δράσης, Σεπτέμβρης-Δεκέμβρης, 2017

Ο σύλλογος ήτανε αρκετά δραστήριος κατά τους φθινοπωρινούς μήνες. Μέσα σε αυτό το διάστημα οργάνωσε μία πολυήμερη αποστολή στα Τζουμέρκα και μία εκδρομή κοινού στα Βρασνά. Επισκέφτηκε σπήλαια σε Δράμα, Καβάλα, Σέρρες, Πιερία, νότια Πίνδο, Βρασνά, Άγιο Πρόδρομο και σε βουνά όπως το Παγγαίο, ο Όλυμπος, τα Τζουμέρκα, το Μενοίκιο.

Στο σύνολό τους είναι 20 σπήλαια. Αναλυτικά:

11 οριζόντια (Σμέντζα, Μάννα, Μπαντίκα, Γκαιλότρυπα, Κηπίνα, Δρακότρυπα, Γκούβα λα Τσάρα, Πελάδε, Ακροβουνίου, Γκιούρ Ντερέ, Κύκλωπα Πολύφημου)

4 υπόγεια ποτάμια (Κηπίνας, Γαλάζιο Νερό, Ανεμότρυπα, Αγγίτης)

3 βάραθρα (Ψαρρά, Χιονίστρα, Του κοριτσιού η Τρύπα)

2 μεταλλεία (Μαυροκορφής, Τρικόρφου)

Παρακάτω θα κάνουμε μία σύνοψη της δράσης, των περιοχών και σπηλαίων που επισκέφτηκε καθώς κάποιους πιθανούς στόχους για το νέο έτος.

Σεπτέμβρης

Στις  10 του μήνα ο σύλλογος επισκέφτηκε το σπήλαιο “Σμέντζα” στη Χαλκιδική. Σκοπός ήτανε η ολοκλήρωση της χαρτογράφησης αλλά και της φωτογράφησης. Στην τελευταία επίσκεψη μάλιστα έχει βρεθεί και νέο μεγάλο  τμήμα, ενώ το αριστερό κομμάτι του δεν είχε εξερευνηθεί πλήρως. Δυστυχώς  τα χαμηλά επίπεδα οξυγόνου ανάγκασαν την ομάδα να εγκαταλείψει την προσπάθεια.. Συμπερασματικά θα πρέπει να ερευνηθεί η αιτία του φαινομένου καθώς και αν υπάρχει κάποια περιοδικότητα αφού σε άλλες περιόους η ομάδα δεν ένιωσε αντίστοιχη δυσφορία. Στην εξερεύνηση συμμετείχε και ένα μέλος της ΕΣΕ ΤοΤΒΕ, του οποίου είναι και οι παρακάτω φωτογραφίες.

22641953_10155708101038911_1674485830_o

22689928_10155708101323911_1043873372_o

Το σαβ/κο 16-17 ο σύλλογος επισκέφτηκε τη βόρεια πλευρά του Ολύμπου και συγκεκριμένα τις περιοχές Πέτρας και Κοκκινοπλού.  Η φιλοξενία και η υπόδειξη των σπηλαίων έγινε από τον Αθανάσιο Στίκο. Η ομάδα το Σάββατο κατέβηκε στο βάραθρο του Ψαρρά. Το βάραθρο έχει βάθος 15 μέτρα περίπου και μετά από λίγα μέτρα ανοίγει μεγάλος θόλος. Στον πάτο υπάρχουν αρκετές κατακριμνήσεις, μεγάλοι ογκόλιθοι, δυστυχώς σκουπίδια και έντονη σταγονοροή κατά σημεία. Την επόμενη μέρα έγινε προσέγγιση του οριζόντιου σπηλαίου “Γκούβα λα Τσάρα” (βλάχικη ονομασία). Το σπήλαιο φωτογραφήθηκε και χαρτογραφήθηκε από την ομάδα του Πρωτέα.

IMG_20170916_175743

βάραθρα Ψαρρά

IMG_0207 copy

σπήλαιο Γκούβα λα Τσάρα

IMG_0218 copy

Η ομάδα εξερεύνησης

Τέλος του μήνα ο σύλλογος οργανώνει τη 2η αποστολή στα Τζουμέρκα. Είχε διάρκεια 4 μέρες (29/09 με 02/10) και η διαμονή έγινε στο καταφύγιο των Μελισσουργών. Στην αποστολή συμμετείχαν και τέσσερα μέλη από την ομάδα του Χείρον (Βόλος), καθώς και ένα μέλος από την ομάδα της Καβάλας. Στο όλο εγχείρημα θα προσφέρει οικονομική στήριξη και ο Δήμος Βορείων Τζουμέρκων, τον οποίο και ευχαριστούμε θερμά.

Στα των σπηλαίων τα μέλη χωρίστηκαν σε δύο ομάδες και γινότανε παράλληλη δράση. Συνεχίστηκε η εξερεύνηση στο Γαλάζιο νερό πάνω από το Ματσούκι, χωρίς ωστόσο να τελειώσει. Προστέθηκαν άλλα 300 μέτρα αγωγών στα ήδη υπάρχοντα 370μ. Στο βάθος του σπηλαίου υπάρχουν αγωγοί παράλληλοι, σε διαφορετικά επίπεδα και κάποιοι που ενώνονται, κάτι που το κάνει αρκετά σύνθετο. Πάνω από το Ματσούκι εξερευνήθηκε και ένα ακόμα μικρό σπήλαιο. Χαρτογραφήθηκε η Ανεμότρυπα και φωτογραφήθηκε η χαμηλή κοίτη. Ακόμα προχώρησε η υποβρύχια σπηλαιοεξερεύνηση στο ποτάμι της Κηπίνας, φτάνοντας στα 80 μέτρα, όπου και αντικαταστάθηκε ο παλιός μίτος. Τέλος δύο ακόμα μικρά σπήλαια εξερευνήθηκαν στα χωριά Σκούπα και Αμπελοχώρι.

IMG_0338 copy copy

Η ομάδα της αποστολής

Ανεμότρυπα, κάτω κοίτη

Ανεμότρυπα, κάτω κοίτη

Ανεμότρυπα, κάτω κοίτη

Ανεμότρυπα, κάτω κοίτη

tzoumerka01

τυπικός αγωγός στο Γαλάζιο νερό

Η ομάδα εξερεύνησης του Γαλάζιου Νερού

Η ομάδα εξερεύνησης του Γαλάζιου Νερού

κηπινα

Υποβρύχια σπηλαιοεξερεύνηση στο υπόγειο ποτάμι της Κηπίνας

Οκτώβρης

Την επόμενη Κυριακή στις 08 του μήνα ο Πρωτέας συνεχίζει δυναμικά διοργανώνοντας την 3η εκδρομή κοινού με μεγάλη επιτυχία. Πενήντα άτομα γίνανε σπηλαιοεξερευνητές για μία μέρα γνωρίζοντας τον υπόγειο κόσμο. Η επιλογή του σπηλαίου έγινε στη Δρακότρυπα στα Βρασνά. Κατά την περιήγηση εντός του σπηλαίου έγινε μάθημα φωτογράφησης, ενημέρωση για τις νυχτερίδες και το διάκοσμο, ενώ τονίστηκε η σημασία της προστασίας των σπηλαίων. Στον περιβάλλοντα χώρο οι συμμετέχοντες ήρθανε σε επαφή με το σπηλαιολογικό εξοπλισμό, ενώ πραγματοποιήθηκε επίσκεψη στο μουσείων ορυκτών και πετρωμάτων Βρασνών. Η γεμάτη μέρα έκλεισε με παρουσίαση σχετική με το σύλλογο και τη δράση του.

εκδρομη κοινου

Όλη η ομάδα έξω από το Μουσείο Βρασνών

εκδρομη κοινου2

γνωριμία με τα υλικά

εκδρομη κοινου3

από την παρουσίαση

εκδρομη κοινου4

στο μουσείο ορυκτών και πετρωμάτων

15/16: Ακολουθεί ένα σαββατοκύριακο στη Χρυσοπηγή Σερρών. Η ομάδα ξεκίνησε την εξερεύνηση σε σπήλαιο που είχανε εντοπίσει μέλη από το Serresaction κοντά στη μονή τιμίου Προδρόμου. Το σπήλαιο με ονομασία Πελάδε, αποδείχτηκε μεγάλο για να φωτογραφηθεί και να χαρτογραφηθεί σε μία μέρα. Μπορεί να χωριστεί σε δύο κομμάτια. Το πάνω μέρος, με μήκος 300+ μέτρα, παρουσιάζει πολλές νυχτερίδες μεγάλους θαλάμους και ελάχιστο διάκοσμο. Από έναν στενό αγωγό οδηγούμαστε σε χαμηλότερο επίπεδο και το σπήλαιο συνεχίζει με μεγάλους θαλάμους και αρκετό διάκοσμο για άλλα 300 μέτρα. Μετά και τη 2η επίσκεψη την Κυριακή ολοκληρώθηκαν και οι στόχοι, με το Πελάδε να είναι από τα πιο ενδιαφέροντα σπήλαια των Σερρών.

IMG_0610a copy

IMG_0595 copy

IMG_0527 copy

IMG_0550 copy

21/22: Σειρά είχε η Καβάλα και το Παγγαίο. Έγινε κοινή δράση με τη σπηλαιολογική ομάδα της Καβάλας. Την πρώτη μέρα έγινε εξερεύνηση, χαρτογράφηση και φωτογράφηση στο σπήλαιο του Ακροβουνίου στην καβαλιώτικη μεριά του Παγγαίου. Κατόπιν η ομάδα επισκέφθηκε και το λατομείο του Ακροβουνίου. Η διαμονή έγινε ψηλά, στο καταφύγιο του ΣΧΟ Καβάλας. Την κυριακή γίνανε δύο ομάδες. Η πρώτη εξερεύνησε ένα αλπικο βάραθρο που είχανε εντοπίσει μέλη της Καβάλας. Έγινε κατάβαση με το βάθος να είναι στα 20 μέτρα και το όνομα αυτού “Χιονίστρα“. Η δεύτερη ομάδα εξερεύνησε το λατομείο στο Τρίκορφο. Μετά από ένα γεμάτο σαββατοκύριακο με εξαιρετικό κλίμα συνεργασίας τα μέλη του συλλόγου αποχώρησαν με τις καλύτερες εντυπώσεις και με υποσχέσεις κοινής δράσης στο κοντινό μέλλον.

paggaio06

Η ομάδα εξερεύνησης μπροστά στο βάραθρο “Χιονίστρα”

paggaio02

Κατεβαίνοντας το βάραθρο

paggaio03

Η ορθογωνική διατομή του βαράθρου

paggaio04

σπήλαιο Ακροβουνίου

Νοέμβρης

04/05: Και ο Νοέμβρης μπήκε δυναμικά με το σύλλογο να οργανώνει αποστολή στο εντυπωσιακό υπόγειο ποτάμι του Αγγίτη. Συμμετείχαν 25 άτομα από τρεις σπηλαιολογικούς συλλόγους (Πρωτέας, Χείρων Σ.Ο. Καβάλας) που ήρθαν από τέσσερις διαφορετικές πόλεις (Θεσσαλονίκη, Σέρρες, Καβάλα, Βόλος). Όλα τα μέλη φτάσανε στη διασταύρωση στα 6000μ εντός του ποταμού, ο οποίος παρουσίαζε πολύ χαμηλή στάθμη νερού. Οι περισσότεροι τερμάτισαν και τον αριστερό αγωγό που πάει για άλλα δύο χιλιόμετρα, φτάνοντας στο σιφώνι στα 7800μ. Την επόμενη μέρα η ομάδα κινήθηκε προς Μικρόπολη όπου εξερεύνησε το σπήλαιο Γκιούρ Ντερέ με όμορφο διάκοσμο.

Η πολυπληθείς ομάδα έξω από τον Αγγίτη

Η πολυπληθείς ομάδα έξω από τον Αγγίτη

aggitis03

aggitis04

aggitis02

aggitis01

Το σιφώνι στα 7800 μέτρα

giour01

Γκιαούρ Ντερέ, όμορφος διάκοσμος

25/26: Ο Πρωτέας επισκέπτεται το εντυπωσιακότερο σπήλαιο της Θράκης και ένα από τα σημαντικότερα στη βόρεια Ελλάδα. Πρόκειται για τη σπηλιά του Κύκλωπα Πολύφημου στη Μαρώνεια. Έχει μεγάλη βιολογική και αρχαιολογική αξία, μοναδικό διάκοσμο, περισσότερα από 400 μέτρα μήκος διαδρόμων, 11 είδη νυχτερίδας. Δυστυχώς η ανθρώπινη παρέμβαση είναι έντονη με σπασμένα σπηλαιοθέματα, γραμμένα σε πολλά σημεία, λαθρανοσκαφές, σκουπίδια γεγονός που δείχνει την επιτακτική ανάγκη για την προστασία του..Περισσότερα για τη Μαρώνεια εδώ.

Spilaio_kuklopa_maronia05

Spilaio_kuklopa_maronia07

Spilaio_kiklopa_maronia01

Spilaio_kuklopa_maronia04

Η ομάδα εξερεύνησης

Δεκέμβρης

Και φτάσαμε αισίως στο Δεκέμβρη και στην πρώτη Κυριακή 03 του μηνός. Μέλη του Πρωτέα μαζί με τη Σπηλαιολογική ομάδα Καβάλας θα επισκεφτούν ένα σπήλαιο έξω από τη Δράμα, ανάμεσα στα χωριά Χωριστή και Καλλίφυτο. Το σπήλαιο “Του Κοριτσιού η Τρύπα” έχει οριζόντια είσοδο και εντός υπάρχουν τρεις καταβάσεις των 5, 13 και 20 μέτρων. Αρκετή σταγονοροή την περίοδο της επίσκεψης, όμορφο διάκοσμο στα τοιχώματα και εντυπωσιακά κοράλια.

Η 2η κατάβαση

Η 2η κατάβαση

Η 3η κατάβαση

Η 3η κατάβαση

koritsi_drama25

koritsi_drama24

 

Μερικοί από τους στόχους του συλλόγου για τη νέα χρονιά είναι η κατάβαση στη Φωλιά Καβάλας στο βάραθρο Γιοβάνι λάκκος, η εξερεύνηση νέων σπηλαίων στην Ξηρολίμνη και στην Κοζάνη γενικότερα, στην περιοχή της Αλιστράτης, του Παγγαίου, η ολοκλήρωση της χαρτογράφησης σε Γαλάζιο Νερό και Κηπίνα στα Τζουμέρκα, έρευνες στο Περιστέρι.

Αποστολή στα Τζουμέρκα, Ιούλιος 2017

Ο Πρωτέας πραγματοποίησε αποστολή στα Τζουμέρκα από 01 εώς 05 Ιουλίου στα Αθαμανικά όρη.

Το επίκεντρο της έρευνας ήτανε το ορεινό χωριό Ματσούκι, γύρω από το οποίο βρέθηκαν 3 ανεξερεύνητα σπήλαια, όλα υπόγεια ποτάμια ενεργά και μη.

19702689_1195713020574508_2219527311390619038_o

Τα μέλη της αποστολής

Η διαμονή έγινε στη μονή Βύλιζας και συμμετείχαν 13 σπηλαιολόγοι από τρεις διαφορετικούς συλλόγους. Τον Πρωτέα που διοργάνωσε και την αποστολή, την ΕΣΕ ΤοΤΒΕ και το Χείρων από το Βόλο.

2- εξερευνώντας την Κακαρδιτσα

Επιπρόσθετα τα μέλη της αποστολής επισκέφτηκαν το τουριστικά αξιοποιημένο σπήλαιο της Ανεμότρυπας και χαρτογράφησαν τη μονή Κηπίνας πριν τους Καλαρρύτες  καθώς και το σπήλαιο του Κατσαντώνη στους Μελισσουργούς.

gouva_mare19

Σπήλαιο Γκούβα Μάρε

Έγινε επίσης έρευνα σε μία περιοχή στα 1900 μέτρα υψόμετρο στον ορεινό όγκο της Κακαρδίτσας, όπου βρέθηκαν μερικά μικρά βάραθρα με λίγο χιόνι στο εσωτερικό τους

Τέλος πραγματοποιήθηκε υποβρύχια σπηλαιοεξερεύνηση στο υπόγειο ποτάμι της Κηπίνας.

Βίντεο από την αποστολή: